19.8 C
Bilecik
26 Eylül 2021
Ana SayfaKöşe YazarlarıHor Hor Çeşmeleri

Hor Hor Çeşmeleri

Bilecik sınırlarında içerisindeki Gölpazarı şehir merkezine 43 km uzaklıkta olurken şirin ve küçük bir yerdir. Hor Hor Çeşmeleri Gölpazarı’na gittiyseniz; hele bir de HOR HOR çeşmelerinden su içtiyseniz kolay, kolay Gölpazarı’ndan ayrılamazsınız.

1980 li yılların sonuydu. Ben o yıllarda Gölpazarı Zirai Donatım Kurumu’nda çalışıyordum. Gölpazarı Zirai Donatım Kurumu; Bilecik yönünden girişte , sağ tarafta; Reşadiye Mahallesinin, Harmanlar mevkiindedir. Günümüzde gömlek fabrikası olarak kullanılan yapıdır.

Kurumun lojmanlarında oturuyorduk. Sıcak bir yaz günüydü. Gece pencereler açık uyuyorduk. Gece yarısı saat 3.00 gibi müthiş bir patlama sesiyle uyandık. Eşim Ayten, çocuklarımız Naim ve Nilay korkuyla yataklarımızdan fırladık. Çok güçlü bir patlamaydı. Bizim gibi lojmanda oturan diğer aileler de korkuyla fırlamışlardı. Ne olmuştu, bu patlama neyin, nesiydi. Balkondan baktığımızda Düzcünün damının yanından gök yüzüne şelale gibi sular fışkırıyordu. Suların yüksekliği onlarca metreyi buluyordu.

Korkumuz, gülüşmeye, sevince dönüştü.

Hemen giyinip, suyun yanında aldık soluğu. Havaya fışkıran sular ay ışığında müthiş bir görsellik oluşturuyordu. Şelale gibi fışkıran sulardan üstümüz, başımız sırıl sıklam oldu. Bizim gibi mahalleden de sesi duyanlar suyun yanına koşup, gelmişlerdi. Ortam eğlence alanına dönüştü. Hele çocukların neşesi görülmeye değerdi.

Gölpazarı Ovasında taban suyu yüksektir. Nereye boru salsanız su çıkar. O yıllarda sulama açılan kuyulardan motor gücüyle çıkarılan sularla ve hor hor çeşmelerinin akıntısıyla sulanıyordu.

Bireysel kuyulardan yapılan sulama , sulama maliyetini arttırıyordu. Sulama maliyetini düşürmek için Devlet Su İşlerince ovanın çeşitli yerlerinde derin su kuyuları açılması kararlaştırılmıştı. Bu kuyulardan ilki Düzcünün damının yanına açılmıştı. 152 metreye inilmiş, ana kaya delinmiş ve müthiş bir su çıkarılmıştı.

Bu kuyu çakılınca olumsuz bir şey oldu. Gölpazarı’nın merkezinde Taş Han, Mihal Gazi Camii, Mihal Gazi Hamamı, Zincirli Kuyu ile birlikte Gölpazarı’nın ana sembollerinden Hor hor çeşmelerinin suyu önce azaldı, sonra kesildi.

Hemen belediyece hor horların olduğu yere bir kuyu açılıp, hor hor çeşmelerinin akması sağlansa da; Bu durum Gölpazarı halkında büyük öfkeye neden oldu.

Halk arasında eleştiri her geçen gün arttı. Gölpazarı siyasi tarihi boyunca genellikle muhalefet partilerine oy vermiş, Belediye Başkanları genellikle muhalefet partilerinden olmuştur. O yıllar ülke genelinde ANAP (Ana Vatan Partisi ) Rüzgarları esmekteydi. ANAP bu defa Gölpazarın’da belediye başkanlığını almakta kararlıydı.

Hor hor çeşmeleri , Gölpazarı’nın meydanındadır. Suları hor hor kendiliğinden akar. 32 çeşmesi vardır. 4 tarafında çeşmeler vardır. Bir tarafında 15 çeşme, diğer tarafında 15 çeşme, baş taraflarında da 1 er adet daha büyük çeşme olmak üzere toplam 32 çeşme.

Hor hor çeşmeleri 1937 yılında dönemin kaymakamı Hikmet Akman tarafından restore ettirilmiştir. Çeşmelerin tabelasında günümüzde Hikmet Akman Çeşmesi yazmaktadır.

Hor hor çeşmelerinin suyu yazın soğuk, kışın ılık akar. Kışın soğuk günlerinde çeşmeden akan sular buharlaşır. Hor hor çeşmelerinin suyu kesilince ANAP’lı ilçe yöneticilerini bir telaş almış. Görülen köy kılavuz istemez misali; Hor hor çeşmelerinin suyunun kesilmesi ilçede siyaseti etkileyeceği aşikar görülüyordu.

Yetkililer Eskişehir DSİ ye giderek bu kuyunun kapatılmasını talep etmişler. yetkililer, bu kuyuyu kapatmanın çok zor olduğunu, kapatsalar bile ana kaya delindiğinden basıncın konulan tıpayı patlatacağını belirtseler de; Yerel yöneticiler kuyunun kapatılmasında ısrarcı olmuşlar.

Kuyu Devlet Su İşlerince kapatılmıştı.

Konulan tıpa bir hafta dayanabilmiş, sonunda bomba gibi çok güçlü bir patlamayla konulan tıpayı fırlatmıştı. Patlamanın nedeni işte buydu. Hala bu kuyu ve sonra açılan kuyular faaldir.

Bunun dışında Gölpazarı için 40 yıllık hayal olan Akçay Barajı tamamlanarak hizmete açılmıştır.

İlginç bir anekdot; Bu kuyulardan çıkan sularda küçük balıklar bulunmaktadır. Bilinmektedir ki; Ana kayanın altındaki derin sularda yeterli oksijen olmaz, bu nedenle bu sularda canlı yaşamaz. Gölpazarı Ovasının büyük kısmı 1900 lü yılların başına kadar göldü. Gölpazarı ovasından başlayan bir yer altı nehrinin İznik Gölünü beslediği düşünülmektedir, jeologlar ve su bilim uzmanlarınca. Bu sularda balık yaşaması bu tezi doğrular niteliktedir.

Gölpazarı’na gitmediyseniz, mutlaka gidin, Hor hor çeşmelerine ağzınızı dayayın, kana kana su için. Hor Hor Çeşmeleri – Bilecik Dostları Haber

İLGİLİ HABERLER

POPÜLER HABERLER

Yorumlar